Nazwa ,,Oświecenie” jest pochodzenia niemieckiego. Przyjęła się ona i ustaliła w Niemczech w XVIII w. Termin ,,oświecenia” wywodzi się od światła. Kultura i literatura Oświecenia w Polsce rozwijała się inaczej niż na zachodzie Europy. Feudalny ucisk w mieście i na wsi oraz czyhające zagrożenia z zewnątrz - położyły na kulturze i literaturze polskiej piętno indywidualne. Druga połowa XVIII w. w Polsce była widowiskiem dramatycznych wydarzeń historycznych. Państwo wykruszało się w zaskakującym tempie w następujących po sobie co rusz nowych traktatach rozbiorowych (1773, 1793, 1795). Polsce jednak towarzyszyły ogromne wysiłki narodu zmierzające do jego ratowania i naprawy. Wystarczy przypomnieć konfederację barską, powołanie do życia Komisji Edukacji Narodowej i jej działalność na polu oświaty, prace Sejmu Wielkiego i jego reformy z Konstytucją 3 Maja, wojnę 1792 r. i Powstanie Kościuszkowskie, by uświadomić sobie, jak doniosłe w historii narodu były te wydarzenia i jakie znaczenie miały dla współczesnych i dla potomnych.
Potężną rolę w kształtowaniu nowej świadomości narodowej i społecznej oraz szerzeniu ideałów Oświecenia odegrała literatura piękna. Charakterystyczną cechą był jej ścisły związek z życiem społecznym i politycznym epoki.
Oświecenie to przede wszystkim epoka rozumu. Wszelcy ówcześni myśliciele usiłowali wpoić społeczeństwu nabytą na przestrzeni lat wiedzę z różnych dziedzin nauki: filozofi, polityki oraz religji. Encyklopedyści, czyli wybitni filozofowie (m.in.Jean Le Rond d’Alembert, Denis Diderot, Louis de Jaucourt, Louis Jean d’Aubenton) w XVIIIw. opracowali „Wielką Encyklopedie Francuską”, która stała się swojego rodzaju pomnikiem ich potężnej wiary w nieograniczone możliwości rozumu. Kilkutomowa encyklopedia zawierała masę racjonalnych mądrości o świecie i jego tajemnicach. Wątki religijne zostały przedstawione dosyć krytycznie, ze względu na brak możliwości ich racjonalnego wytłumaczenia. Księga przez 30lat wywoływała entuzjazm oraz zachwyt pewnej grupy społeczeństwa, która traktowała ją jako wielki kunszt. Jednak Ci głęboko wierzący W Boga potępiali treść zawartą w encyklopedii m.in papież.
W epoce oświecenia w Polsce działało wielu znakomitych pisarzy takich jak: Konarski, Bohomolec, Trembecki, Zabłocki, Niemcewicz, Naruszewicz i wśród nich Ignacy Krasicki.